Joan Fontcuberta

Joan Fontcuberta, MN 3
Joan Fontcuberta, Trauma
Joan Fontcuberta, Orogenesis

Για περισσότερα από τριάντα χρόνια ο Joan Fontcuberta επιχειρεί με συνέπεια να δείξει τα όρια τέχνης, επιστήμης, φωτογραφίας και πραγματικότητας, πλέκοντας γοητευτικές αφηγήσεις και οπτικές απάτες ως αντίβαρο στη, συχνά αμφιλεγόμενη, αλήθεια των εικόνων και του λόγου.

Η σειρά Constellations (1993) εικονίζει μάλλον ασυνήθιστα αστρικά τοπία. Πρόκειται για νυχτερινή λήψη της καλοκαιρινής σπονδής εντόμων στο παρμπρίζ του αυτοκινήτου του. Το αδιαβάθμητο μαύρο εμφανίζεται διάστικτο από ακανόνιστα λευκά ίχνη ή τυχαία επεισόδια που συστήνουν αινιγματικές αστρικές εικόνες. Το φως τους δεν έρχεται από τα βάθη της Μεγάλης Έκρηξης, αλλά από ένα κοινό φλας, ενώ η παράθεση ουρανογραφικών συντεταγμένων στη λεζάντα κάθε έργου επιτείνει τα καίρια ερωτήματα για την απόσταση που συχνά λανθάνει ανάμεσα στην πραγματικότητα και την αναπαράστασή της.

Στη σειρά Orogenesis (2002-2005) ο Fontcuberta χρησιμοποιεί ένα τοπογραφικό λογισμικό που μετατρέπει χαρτογραφικά δεδομένα σε τρισδιάστατες αναπαραστάσεις τοπίων, κατάλληλες για γεωλόγους, στρατιωτικούς, τοπογράφους, γεωγράφους. Αντί για χάρτες, όμως, ο καλλιτέχνης εισάγει στον υπολογιστή τοπιογραφίες μεγάλων ζωγράφων και φωτογράφων όπως, μεταξύ άλλων, οι Eugène Atget, Ansel Adams, Hokusai, Wassily Kandinsky, παίρνοντας στην έξοδο ένα απολύτως φανταστικό τοπίο. Ανεξαρτήτως περιόδου ή τεχνοτροπίας όλα εδώ συγκλίνουν σε έναν κενό περιεχομένου νατουραλισμό, βασισμένο σ' έναν άγνωστο αλγόριθμο, χωρίς τη μεσολάβηση φωτογραφικών υλικών ή πρακτικών. Είναι τοπία χωρίς βιώματα ή μνήμες, που κανείς δεν έχει ποτέ διασχίσει. Παράλληλα, πρόκειται για ένα ιδιαίτερο appropriation που μεταλλάσσει πρωτότυπα έργα από συλλογές μεγάλων μουσείων, υποδεικνύοντας την τέχνη, μεταξύ άλλων, ως έναν συνεχή, ανοιχτό διάλογο ανάμεσα σε ιδέες και έργα.

Στην πρόσφατη σειρά Trauma (2016) πραγματεύεται φωτογραφίες αλλοιωμένες μέσα από άγνωστες επεμβάσεις ή τη γοητευτική χημεία του χρόνου. Ποια λειψή πραγματικότητα διερμηνεύουν αυτές οι επιφάνειες; Πόσο πρέπει να παραμορφωθεί η πληροφορία που φέρει μια φωτογραφία, αποκτώντας ίσως έτσι ακόμη και απρόσμενη αίγλη, για να αποδεσμευτεί κανείς από την αληθοφάνειά της; Ή μήπως και τότε ακόμη επιχειρούμε νοερά να συνδέσουμε ψήγματα μορφών για να αγκιστρωθούμε σε μια πραγματικότητα παραβιασμένη, μια αφήγηση διαρρηγμένη; Το έργο του Fontcuberta ως σύνολο επιχειρεί την απομάγευση από την άρρητη εξουσία της εικόνας, από τη μοναδικότητα της καλλιτεχνικής αυθεντίας, προτείνοντας τη στάση της ενεργής αμφισβήτησης απέναντι σ' έναν κόσμο που αντικαθίσταται ραγδαία από εφήμερες, συχνά ανεξήγητες, εικόνες του.

Ηρακλής Παπαϊωάννου

12|10|2019 - 16|02|2020
Τρ-Τε-Πε-Σα-Κυ 11:00–19:00, Πα 11:00–22:00 Δευτέρα κλειστά
2€ γενική είσοδος. Ισχύουν μειωμένα εισιτήρια και ατέλειες.

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Φορέας Χρηµατοδότησης

ΕΣΠΑ 2014-2020

Φορέας ∆ιοργάνωσης

MOMus